Insight #009 | Waarom een goede keuze toch verkeerd kan voelen

Je hebt een goede baan, maar wilt er eigenlijk weg.

Je relatie is prima, maar je mist iets.

Je hebt ergens zelf voor gekozen en merkt een paar jaar later dat je het niet meer wilt.

Dat kan behoorlijk verwarrend zijn.

Want als er niets duidelijk mis is, waarom zou je dan iets veranderen?

Een goede keuze is niet automatisch een passende keuze

We beoordelen keuzes vaak op heel praktische dingen.

Is het verstandig?
Is het financieel haalbaar?
Wat zijn de risico’s?
Wat vinden de mensen om me heen?
Wat heb ik eerder besloten?

Allemaal relevante informatie.

Maar één vraag wordt gemakkelijk vergeten:

Wat is voor míj belangrijk?

Daar komen je waarden om de hoek kijken.

Waarden zijn dingen die voor jou belangrijk zijn in hoe je wilt leven. Denk aan vrijheid, verbinding, zekerheid, ontwikkeling, avontuur, rust of eerlijkheid.

Ze vertellen je niet welke keuze de juiste is. Ze kunnen je wel helpen begrijpen waarom iets wat er van buitenaf prima uitziet, voor jou toch niet helemaal past.

Dezelfde baan, een andere ervaring

Stel: je hebt een goed salaris, leuke collega’s en veel zekerheid.

Op papier een prima baan.

Maar vrijheid is voor jou belangrijk en je hebt nauwelijks invloed op je werktijden, je agenda of hoe je je werk uitvoert.

Dan kan het gaan wringen.

Niet omdat er iets mis is met die baan, maar omdat iets wat voor jou belangrijk is er weinig ruimte krijgt.

Voor iemand die juist veel waarde hecht aan zekerheid en voorspelbaarheid kan precies dezelfde baan heel passend zijn.

Wat een goede keuze is, hangt dus niet alleen af van de keuze zelf. Het hangt ook af van degene die hem maakt.

Wat bij je past, hoeft niet makkelijk te voelen

Een keuze die past bij wat jij belangrijk vindt, kan behoorlijk ongemakkelijk zijn.

Een grens aangeven kan passen bij je behoefte aan eerlijkheid én spannend zijn.

Een baan opzeggen kan meer vrijheid geven én onzekerheid veroorzaken.

Een relatie beëindigen kan passen bij wat je nodig hebt én ontzettend verdrietig zijn.

Ongemak betekent dus niet automatisch dat je de verkeerde keuze maakt.

Andersom geldt hetzelfde: iets wat vertrouwd of gemakkelijk voelt, hoeft niet automatisch bij je te passen.

Iedere keuze heeft een prijs

Kiezen gaat niet alleen over wat je wilt.

Het betekent ook dat je iets anders niet kiest.

Meer vrijheid kan minder zekerheid betekenen.
Meer rust kan vragen dat je vaker nee zegt.
Meer tijd voor je gezin kan gevolgen hebben voor je carrière.
Een nieuwe richting kiezen kan betekenen dat je iets achterlaat waar je jarenlang in hebt geïnvesteerd.

Daarom kan het helpen om niet alleen te vragen:

Wat wil ik?

Maar ook:

Wat ben ik bereid daarvoor op te geven, te veranderen of te accepteren?

Misschien wil je heel graag de vrijheid van een andere baan, maar niet de financiële onzekerheid die daar op dit moment bij hoort.

Of verlang je naar meer rust, maar ben je nog niet bereid om bepaalde afspraken af te zeggen of verwachtingen van anderen los te laten.

Dat maakt je verlangen niet minder echt.

Het maakt alleen duidelijker wat de keuze daadwerkelijk van je vraagt.

En soms is het antwoord simpelweg:

Dat is me de prijs op dit moment niet waard.

Ook dat kan een passende keuze zijn.

De perfecte keuze bestaat niet altijd

Soms zoeken we naar de optie waarbij alles klopt: verstandig, fijn, zonder twijfel en zonder iets te verliezen.

Maar soms bestaat die optie niet.

Dan gaat kiezen niet over het vinden van de keuze zonder nadelen, maar over afwegen:

Wat is voor mij belangrijk — en welke consequenties ben ik bereid daarbij te dragen?

Dat is iets anders dan alleen doen wat goed voelt.

En ook iets anders dan alleen doen wat verstandig lijkt.

Je neemt beide serieus.